咏诸功臣像二十六首故开国辅运推诚宣力武臣特进光禄大夫左柱国参军国事太傅中军右丞相征北大将军魏国公中山徐武宁王达

〔明〕王世贞

◆

高皇挽天河，手欲洗乾坤

烟尘既荡除，万古黄屋尊

桓桓徐魏公，二十握櫜鞬

唾手䌸僣王，长驱定中原

昼余耕桑地，夜绝殇鬼魂

赫奕奏凯归，屏营杜军门

勋超齐尚父，德远韩王孙

两都对开国，高栋亚天阍

飒爽见英标，蔼然眉宇温

高皇下江南，鄂公实军冠

喑呜人尽靡，跳荡敌中断

彭蠡赭汉宫，吴台筑京观

长驱搏燕都，单于夜奔窜

遂与中山王，功割天下半

辕门落天星，短造屈长算

如砺身后盟，抚髀异时叹

寂寂逾百年，帝纶复昭焕

神龙排丹霄，云表饶介鳞

何况于曹公，实托肺腑亲

弱冠屏浙东，气欲吞吴人

遗孽窜故都，游魂荡边尘

挺刃躏虎穴，六赢夜亡奔

虏其名王归，驼马百千群

珍货若山积，籍之奉至尊

带砺表忠勋，将与魏邓伦

易世隳家汰，继绝荷皇仁

卫公田家子，神勇自天授

十六冠军锋，二十寄戎首

洪都既如盘，襄樊同拉朽

长驱扫中原，曹宋相先后

功大心转细，爵崇以卑守

西羌十万帐，一战皆吾有

辕门将星坠，悲声咽刁斗

武顺以易名，帝念良不负

信公里闬旧，蚤托干城寄

征行出必先，遇敌坚始厉

功多冠彻侯，心小取高位

及乎瞿塘郤，稍似失帝意

终念丰沛私，遂尔同英卫

晚途解兵柄，称病力不制

所以恩泽终，颍宋乃反是

西平少沈勇，亲寄异诸儿

三十二元枢，遂副西羌师

虏其名王归，万族尽累累

六诏抗天权，三帅张帝威

颍川首排荡，永昌翼摧劙

侯其寄留后，剪棘抚伤痍

一战贼胆夺，七纵酋心归

身没担王爵，翼世秉公圭

至今二百年，黄屋等崔嵬

有一冠貂蝉，白晰美眉姿

皎如张文成，不愧帝者师

元厦将就倾，良禽择其枝

一见寄帷幄，再见参鼎司

是吐无不倾，灼灼若蓍龟

峻往鲜回互，巧者能间之

终藉帝恩深，归魄于山陲

荣名施后代，百世永不隳

皇天厌元运，英主革其物

荡雪万象昏，被之以黼黻

宋公始膺聘，遂尔参密勿

一草十制成，顿回天颜悦

远增鸡林织，近补龙衮阙

青宫重师资，抗表久始决

金侈疏傅赐，诗荣贺监发

覆水忽不收，君恩长断绝

中山既星陨，嗣公乃霞升

仁孙藉肺腑，荀息为干城

大义当灭亲，一死以自明

敢援椒风顾，忘此板荡诚

捧心见家王，茅土幸未倾

焉知百年后，崇祀表芳名

文皇倡义旗，百战躬自将

毋论大将谁，偏禆皆称良

淇公与成公，雄武雅相当

应敌面面身，倡勇人人强

成公实少年，受赈辟南荒

武侯未渡泸，伏波已告亡

帝惓殊深笃，胙茅等真王

至今东第中，华栋郁相望

河间建王略，中道乃摧折

令子实继之，神武绍休烈

已悬彻侯印，遂秉将坛钺

长驱扫南交，富良波为血

三缚叛王归，干城归版籍

首发吴濞谋，精诚昭日月

晚辞北军柄，遂冠坐论列

舆尸竖子哉，玉石同兹孽

长陵寄台阁，所拔凡七臣

文贞一王官，超等肺腑亲

青宫借羽翼，监国日咨询

遂令寰宇间，雅归储皇仁

师保历三朝，夙夜奉一人

间饰文雅观，未漓造化淳

末路厄权珰，有志时屈伸

终然保清白，易名畴与伦

熙世孽祸萌，妖竖擅天纲

时危巨公出，赤手障八荒

三十官司马，奄有梁晋强

煦若凌冬日，凛若亢夏霜

惟时帝蒙尘，群议沸蜩螗

独公屹不摇，大都自金汤

九重借嚬笑，百辟羡飞扬

所以杀机发，委命燕市场

人定天亦回，骨腐名更香

昔在英景朝，天步实多艰

矫矫一巨公，降崧自钟山

受脤奠辽海，飞檄扫南蛮

再入司统均，晚际一何殷

不诡亦不比，侃侃曹石间

远迩苞苴绝，旦暮军门闲

左掖造膝归，屹然冠朝班

眉寿古所希，荣名安可攀

商公一书生，三表群英冠

偶然值屯夷，遽尔参涣汗

中踬乃复起，不修睚眦怨

嗣李务含宏，佐彭出谋断

密雪庙社功，景皇复昭焕

力发肘腋奸，权珰稍知惮

事违奉身退，翛然严滩畔

所以马钧阳，怀贤发浩叹

昔在成化朝，群小为蛊惑

贡橐杂苞苴，中使日络绎

三原抚炎徼，抗章夺坚魄

及乎钥留畿，十疏表忠直

天听时一回，国论若有植

白简入都门，倾朝为动色

拂衣南山陲，过者必垂式

孝皇嗣龙飞，元纁慰耆德

既专铨衡寄，复参坐论席

罄欬若一身，谗来微捍格

高空揭太华，狂澜回碣石

何以昭令终，上公特殊锡

孝皇昔御天，九宇开人文

朴哉刘文靖，力欲使之淳

秉揆若无言，造膝时有陈

六卿握斗杓，盎然万物春

及乎弥留际，千古一君臣

时移道乃见，事屈志恒伸

高卧洛水阳，远与文富伦

九十称地仙，去亦当明神

马公河岳钟，器宏神亦王

折冲东西垂，屹然金汤壮

秉节忤权珰，寄命一边障

晚途复登庸，台纲肃清亢

中枢借筹䇲，铨府推藻镜

片言折群讧，一柱抵崩浪

八十而悬车，犹云无恃杖

缅想成弘际，令人发深怆

矫矫李长沙，髫年见囊锥

及乎操文柄，万流所趋归

宏基树层构，五彩实彰施

新皇善逸豫，群蛊争媚之

公卿轰然散，而乃独依依

洁身岂不佳，王室阽艰危

回澜非所任，调剂亦不訾

苟存巨公度，焉恤少年讥

茂陵志佳兵，华容司职方

力诎徼功士，失毋令得偿

及乎孝皇代，经营膂力刚

锡圭黄河流，杖钺岭海邦

抚此蒸黎瘝，如保赤子伤

君门逮遐陬，磅礡皆春阳

晚途彻帝聪，所披无不当

造膝若一身，密语沃中肠

鼎湖泣遗弓，挥手白云乡

岂无沈几哲，妖竖乱天纲

身名竟璧完，令德假穹苍

敬皇急治理，虚怀寄群公

造膝日有陈，心腑一华容

浮梁乃亚之，有召无不双

薆语可易传，往往回重瞳

国体既以尊，台纲亦从崇

从容乞骸骨，怃然恻帝衷

有身但殉君，何必首故垄

蜀江汇岷峨，新都独神王

十九读中秘，雅负公辅望

五十备鼎铉，遂参焦李行

皇天亦佳祸，阉武肆波荡

穆驭穷遐迹，居守艰万状

用藏体犹在，机密身不丧

及乎弥留际，经纶始聊畅

片纸缚元凶，余党皆砧盎

一诏苏九垂，允矣救时相

事久名始易，危身以奉上

杨公少颖脱，所职在文墨

倏然受边寄，颇多殷褚惑

战守境外专，安危幄中画

逆竖擅天权，王公俱辟易

振落股掌间，于中出奇策

黄金若流水，出入恣所适

颇采名流誉，兼收死士力

老惫术亦穷，良为智者惜

明有两文武，新建尤卓荦

少多宏奇藻，而抱纵横略

抗疏得投荒，精神始收著

时清出奇遘，才真任恢拓

唾手收逆王，易如秋振落

虚怀绥叛酋，蔼若春磅礴

信心见良知，千古开绝学

俯仰宇宙内，卓然负先觉

却顾素王宫，堂庑殊龙蠖

永嘉天人表，渥颜飘其须

濩落湖海间，垂艾荐公车

属当帝初元，尊亲意未舒

一疏帝心动，再疏皇揽俞

片喙折众咻，五载拜三孤

维时颇用壮，物情或不愉

中收大珰权，万姓赖以苏

旋表开国侯，戚畹从削除

人主固明断，公实赞厥图

笑彼富民侯，安足称庙谟

华亭湖泖英，秀发自眉宇

弱冠取高第，俊声菁华圃

珥笔侍丹螭，横经进白虎

师道万古隆，焉惜君相忤

折腰非所论，察眉良独苦

秉铎两巨藩，赐环历华膴

佐铨复掌礼，以至入政府

开济触巨僚，勤诚结英主

彼僚以败归，公始大摅吐

万里却苞苴，黄金尽为土

载观轮台诏，㝢内皆鼓舞

始收遇巷功，不虞若濡雨

yǒng zhū gōng chén xiàng èr shí liù shǒu null gù kāi guó fǔ yùn tuī chéng xuān lì wǔ chén tè jìn guāng lù dà fū zuǒ zhù guó cān jūn guó shì tài fù zhōng jūn yòu chéng xiàng zhēng běi dà jiàng jūn wèi guó gōng zhōng shān xú wǔ níng wàng dá gāo huáng wǎn tiān hé shǒu yù xǐ qián kūn yān chén jì dàng chú wàn gǔ huáng wū zūn huán huán xú wèi gōng èr shí wò gāo jiān tuò shǒu juàn tiě wàng cháng qū dìng zhōng yuán zhòu yú gēng sāng dì yè jué shāng guǐ hún hè yì zòu kǎi guī píng yíng dù jūn mén xūn chāo qí shàng fù dé yuǎn hán wáng sūn liǎng dū duì kāi guó gāo dòng yà tiān hūn sà shuǎng jiàn yīng biāo ǎi rán méi yǔ wēn gāo huáng xià jiāng nán è gōng shí jūn guān yīn wū rén jìn mí tiào dàng dí zhōng duàn péng lǐ zhě hàn gōng wú tái zhù jīng guān cháng qū bó yān dū chán yú yè bēn cuàn suì yǔ zhōng shān wáng gōng gē tiān xià bàn yuán mén luò tiān xīng duǎn zào qū cháng suàn rú lì shēn hòu méng fǔ bì yì shí tàn jì jì yú bǎi nián dì lún fù zhāo huàn shén lóng pái dān xiāo yún biǎo ráo jiè lín hé kuàng yú cáo gōng shí tuō fèi fǔ qīn ruò guàn píng zhè dōng qì yù tūn wú rén yí niè cuàn gù dū yóu hún dàng biān chén tǐng rèn lìn hǔ xué liù yíng yè wáng bēn lǔ qí míng wáng guī tuó mǎ bǎi qiān qún zhēn huò ruò shān jī jí zhī fèng zhì zūn dài lì biǎo zhōng xūn jiāng yǔ wèi dèng lún yì shì huī jiā tài jì jué hé huáng rén wèi gōng tián jiā zi shén yǒng zì tiān shòu shí liù guàn jūn fēng èr shí jì róng shǒu hóng dū jì rú pán xiāng fán tóng lā xiǔ cháng qū sǎo zhōng yuán cáo sòng xiāng xiān hòu gōng dà xīn zhuǎn xì jué chóng yǐ bēi shǒu xī qiāng shí wàn zhàng yí zhàn jiē wú yǒu yuán mén jiāng xīng zhuì bēi shēng yàn diāo dòu wǔ shùn yǐ yì míng dì niàn liáng bú fù xìn gōng lǐ hàn jiù zǎo tuō gān chéng jì zhēng xíng chū bì xiān yù dí jiān shǐ lì gōng duō guān chè hóu xīn xiǎo qǔ gāo wèi jí hū qú táng xì shāo shì shī dì yì zhōng niàn fēng pèi sī suì ěr tóng yīng wèi wǎn tú jiě bīng bǐng chēng bìng lì bù zhì suǒ yǐ ēn zé zhōng yǐng sòng nǎi fǎn shì xī píng shǎo shěn yǒng qīn jì yì zhū ér sān shí èr yuán shū suì fù xī qiāng shī lǔ qí míng wáng guī wàn zú jǐn lěi lěi liù zhào kàng tiān quán sān shuài zhāng dì wēi yǐng chuān shǒu pái dàng yǒng chāng yì cuī lí hóu qí jì liú hòu jiǎn jí fǔ shāng yí yí zhàn zéi dǎn duó qī zòng qiú xīn guī shēn méi dān wàng jué yì shì bǐng gōng guī zhì jīn èr bǎi nián huáng wū děng cuī wéi yǒu yī guān diāo chán bái xī měi méi zī jiǎo rú zhāng wén chéng bú kuì dì zhě shī yuán shà jiāng jiù qīng liáng qín zé qí zhī yí jiàn jì wéi wò zài jiàn cān dǐng sī shì tǔ wú bù qīng zhuó zhuó ruò shī guī jùn wǎng xiān huí hù qiǎo zhě néng jiān zhī zhōng jí dì ēn shēn guī pò yú shān chuí róng míng shī hòu dài bǎi shì yǒng bù huī huáng tiān yàn yuán yùn yīng zhǔ gé qí wù dàng xuě wàn xiàng hūn bèi zhī yǐ fǔ fú sòng gōng shǐ yīng pìn suì ěr cān mì wù yì cǎo shí zhì chéng dùn huí tiān yán yuè yuǎn zēng jī lín zhī jìn bǔ lóng gǔn quē qīng gōng zhòng shī zī kàng biǎo jiǔ shǐ jué jīn chǐ shū fù cì shī róng hè jiān fā fù shuǐ hū bù shōu jūn ēn cháng duàn jué zhōng shān jì xīng yǔn sì gōng nǎi xiá shēng rén sūn jí fèi fǔ xún xī wèi gān chéng dà yì dāng miè qīn yì sǐ yǐ zì míng gǎn yuán jiāo fēng gù wàng cǐ bǎn dàng chéng pěng xīn jiàn jiā wàng máo tǔ xìng wèi qīng yān zhī bǎi nián hòu chóng sì biǎo fāng míng wén huáng chàng yì qí bǎi zhàn gōng zì jiāng wú lún dà jiàng shéi piān bì jiē chēng liáng qí gōng yǔ chéng gōng xióng wǔ yǎ xiāng dāng yìng dí miàn miàn shēn chàng yǒng rén rén qiáng chéng gōng shí shào nián shòu zhèn pì nán huāng wǔ hòu wèi dù lú fú bō yǐ gào wáng dì quán shū shēn dǔ zuò máo děng zhēn wàng zhì jīn dōng dì zhōng huá dòng yù xiāng wàng hé jiān jiàn wàng lüè zhōng dào nǎi cuī zhé lìng zǐ shí jì zhī shén wǔ shào xiū liè yǐ xuán chè hóu yìn suì bǐng jiāng tán yuè cháng qū sǎo nán jiāo fù liáng bō wèi xuè sān fù pàn wàng guī gān chéng guī bǎn jí shǒu fā wú bì móu jīng chéng zhāo rì yuè wǎn cí běi jūn bǐng suì guān zuò lún liè yú shī shù zǐ zāi yù shí tóng zī niè cháng líng jì tái gé suǒ bá fán qī chén wén zhēn yī wáng guān chāo děng fèi fǔ qīn qīng gōng jiè yǔ yì jiān guó rì zī xún suì lìng huán yǔ jiān yǎ guī chǔ huáng rén shī bǎo lì sān cháo sù yè fèng yì rén jiān shì wén yǎ guān wèi lí zào huà chún mò lù è quán dāng yǒu zhì shí qū shēn zhōng rán bǎo qīng bái yì míng chóu yǔ lún xī shì niè huò méng yāo shù shàn tiān gāng shí wēi jù gōng chū chì shǒu zhàng bā huāng sān shí guān sī mǎ yǎn yǒu liáng jìn qiáng xù ruò líng dōng rì lǐn ruò kàng xià shuāng wéi shí dì méng chén qún yì fèi tiáo táng dú gōng yì bù yáo dà dōu zì jīn tāng jiǔ chóng jiè pín xiào bǎi pì xiàn fēi yáng suǒ yǐ shā jī fā wěi mìng yān shì chǎng rén dìng tiān yì huí gǔ fǔ míng gēng xiāng xī zài yīng jǐng cháo tiān bù shí duō jiān jiǎo jiǎo yī jù gōng jiàng sōng zì zhōng shān shòu shèn diàn liáo hǎi fēi xí sǎo nán mán zài rù sī tǒng jūn wǎn jì yī hé yīn bù guǐ yì bù bǐ kǎn kǎn cáo shí jiān yuǎn ěr bāo jū jué dàn mù jūn mén xián zuǒ yē zào xī guī yì rán guān cháo bān méi shòu gǔ suǒ xī róng míng ān kě pān shāng gōng yì shū shēng sān biǎo qún yīng guān ǒu rán zhí tún yí jù ěr cān huàn hàn zhōng zhì nǎi fù qǐ bù xiū yá zì yuàn sì lǐ wù hán hóng zuǒ péng chū móu duàn mì xuě miào shè gōng jǐng huáng fù zhāo huàn lì fā zhǒu yè jiān quán dāng shāo zhī dàn shì wéi fèng shēn tuì xiāo rán yán tān pàn suǒ yǐ mǎ jūn yáng huái xián fā hào tàn xī zài chéng huà cháo qún xiǎo wèi gǔ huò gòng tuó zá bāo jū zhōng shǐ rì luò yì sān yuán fǔ yán jiǎo kàng zhāng duó jiān pò jí hū yào liú jī shí shū biǎo zhōng zhí tiān tīng shí yì huí guó lún ruò yǒu zhí bái jiǎn rù dōu mén qīng cháo wèi dòng sè fú yī nán shān chuí guò zhě bì chuí shì xiào huáng sì lóng fēi yuán xūn wèi qí dé jì zhuān quán héng jì fù cān zuò lún xí qìng kài ruò yì shēn chán lái wēi hàn gé gāo kōng jiē tài huá kuáng lán huí jié shí hé yǐ zhāo lìng zhōng shàng gōng tè shū xī xiào huáng xī yù tiān jiǔ yǔ kāi rén wén pǔ zāi liú wén jìng lì yù shǐ zhī chún bǐng kuí ruò wú yán zào xī shí yǒu chén liù qīng wò dòu biāo àng rán wàn wù chūn jí hū mí liú jì qiān gǔ yī jūn chén shí yí dào nǎi jiàn shì qū zhì héng shēn gāo wò luò shuǐ yáng yuǎn yǔ wén fù lún jiǔ shí chēng dì xiān qù yì dāng míng shén mǎ gōng hé yuè zhōng qì hóng shén yì wàng zhé chōng dōng xi chuí yì rán jīn tāng zhuàng bǐng jié wǔ quán dāng jì mìng yì biān zhàng wǎn tú fù dēng yōng tái gāng sù qīng kàng zhōng shū jiè chóu cè quán fǔ tuī zǎo jìng piàn yán zhé qún hòng yí zhù dǐ bēng làng bā shí ér xuán chē yóu yún wú shì zhàng miǎn xiǎng chéng hóng jì lìng rén fā shēn chuàng jiǎo jiǎo lǐ cháng shā tiáo nián jiàn náng zhuī jí hū cāo wén bǐng wàn liú suǒ qū guī hóng jī shù céng gòu wǔ cǎi shí zhāng shī xīn huáng shàn yì yù qún gǔ zhēng mèi zhī gōng qīng hōng rán sàn ér nǎi dú yī yī jié shēn qǐ bù jiā wáng shì diàn jiān wēi huí lán fēi suǒ rèn tiáo jì yì bù zī gǒu cún jù gōng dù yān xù shào nián jī mào líng zhì jiā bīng huá róng sī zhí fāng lì qū jiǎo gōng shì shī wú lìng dé cháng jí hū xiào huáng dài jīng yíng lǚ lì gāng xī guī huáng hé liú zhàng yuè lǐng hǎi bāng fǔ cǐ zhēng lí guān rú bǎo chì zǐ shāng jūn mén dǎi xiá zōu bàng bó jiē chūn yáng wǎn tú chè dì cōng suǒ pī wú bù dāng zào xī ruò yì shēn mì yǔ wò zhōng cháng dǐng hú qì yí gōng huī shǒu bái yún xiāng qǐ wú shěn jǐ zhé yāo shù luàn tiān gāng shēn míng jìng bì wán lìng dé jiǎ qióng cāng jìng huáng jí zhì lǐ xū huái jì qún gōng zào xī rì yǒu chén xīn fǔ yī huá róng fú liáng nǎi yà zhī yǒu zhào wú bù shuāng ài yǔ kě yì chuán wǎng wǎng huí chóng tóng guó tǐ jì yǐ zūn tái gāng yì cōng chóng cóng róng qǐ hái gǔ wǔ rán cè dì zhōng yǒu shēn dàn xùn jūn hé bì shǒu gù lǒng shǔ jiāng huì mín é xīn dū dú shén wáng shí jiǔ dú zhōng mì yǎ fù gōng fǔ wàng wǔ shí bèi dǐng xuàn suì cān jiāo lǐ xíng huáng tiān yì jiā huò yān wǔ sì bō dàng mù yù qióng xiá jì jū shǒu jiān wàn zhuàng yòng cáng tǐ yóu zài jī mì shēn bù sàng jí hū mí liú jì jīng lún shǐ liáo chàng piàn zhǐ fù yuán xiōng yú dǎng jiē zhēn àng yī zhào sū jiǔ chuí yǔn yǐ jiù shí xiāng shì jiǔ míng shǐ yì wēi shēn yǐ fèng shàng yáng gōng shǎo yǐng tuō suǒ zhí zài wén mò shū rán shòu biān jì pō duō yīn chǔ huò zhàn shǒu jìng wài zhuān ān wēi wò zhōng huà nì shù shàn tiān quán wáng gōng jù bì yì zhèn luò gǔ zhǎng jiān yú zhōng chū qí cè huáng jīn ruò liú shuǐ chū rù zì suǒ shì pǒ cǎi míng liú yù jiān shōu sǐ shì lì lǎo bèi shù yì qióng liáng wèi zhì zhě xī míng yǒu liǎng wén wǔ xīn jiàn yóu zhuó luò shǎo duō hóng qí zǎo ér bào zòng héng lüè kàng shū dé tóu huāng jīng shén shǐ shōu zhù shí qīng chū qí gòu cái zhēn rèn huī tà tuò shǒu shōu nì wàng yì rú qiū zhèn luò xū huái suí pàn qiú ǎi ruò chūn páng bó xìn xīn jiàn liáng zhī qiān gǔ kāi jué xué fǔ yǎng yǔ zhòu nèi zhuó rán fù xiān jué què gù sù wáng gōng táng wǔ shū lóng huò yǒng jiā tiān rén biǎo wò yán piāo qí xū huò luò hú hǎi jiān chuí ài jiàn gōng chē shǔ dāng dì chū yuán zūn qīn yì wèi shū yī shū dì xīn dòng zài shū huáng lǎn yú piàn huì zhé zhòng xiū wǔ zǎi bài sān gū wéi shí pǒ yòng zhuàng wù qíng huò bù yú zhōng shōu dà dāng quán wàn xìng lài yǐ sū xuán biǎo kāi guó hóu qī wǎn cōng xuē chú rén zhǔ gù míng duàn gōng shí zàn jué tú xiào bǐ fù mín hóu ān zú chēng miào mó huá tíng hú mǎo yīng xiù fā zì méi yǔ ruò guàn qǔ gāo dì jùn shēng jīng huá pǔ ěr bǐ shì dān chī héng jīng jìn bái hǔ shī dào wàn gǔ lóng yān xī jūn xiāng wǔ zhé yāo fēi suǒ lùn chá méi liáng dú kǔ bǐng duó liǎng jù fān cì huán lì huá hū zuǒ quán fù zhǎng lǐ yǐ zhì rù zhèng fǔ kāi jì chù jù liáo qín chéng jié yīng zhǔ bǐ liáo yǐ bài guī gōng shǐ dà shū tǔ wàn lǐ què bāo jū huáng jīn jǐn wèi tǔ zài guān lún tái zhào yǔ nèi jiē gǔ wǔ shǐ shōu yù xiàng gōng bù yú ruò rú yǔ

咏诸功臣像二十六首故开国辅运推诚宣力武臣特进光禄大夫左柱国参军国事太傅中军右丞相征北大将军魏国公中山徐武宁王达

相关诗词

相关诗词