jì记yuán园zhōng中cǎo草mù木èr二shí十shǒu首 huái槐

〔明〕吴宽

◆

dōng东yuán园yì忆chū初gòu购，fèn粪rǎng壤pín频sǎo扫chú除

qiáng墙xià下gǔ古huái槐shù树，qiáo憔cuì悴sè色bù不shū舒

kuàng况zāo遭zhòng众pān攀zhé折，gāo高zhī枝qiě且wú无yú余

ài爱hù护zhì至jīn今rì日，nóng浓yīn阴jiē接wú吾lú庐

shǔ数bù步yǐ已yǎng仰shì视，wěi伟zāi哉jù巨rén人rú如

fēi非jiè借cǐ此yìn荫bì庇，shéi谁jié结yōu幽tíng亭jū居

lì立wéi为zhòng众mù木cháng长，nú奴pú仆chēng柽yǔ与yú榆

shǐ始wǒ我zhǒng种sān三yú榆，jìn近zài在tíng亭zhī之zuǒ左

xī西rì日dài待yǐn隐bì蔽，yīn阴chéng成kè客néng能zuò坐

qī七nián年cháng长jiàn渐gāo高，mì密yè叶yǐ已jiāo交suǒ锁

shēng生qián钱wén闻kě可shí食，pín贫zhě者dāng当guǒ果luǒ蓏

qí其yī一hū忽qiáo憔cuì悴，niè啮fù腹yuán缘yǐ蚁guǒ蜾

chí持fǔ斧yù欲fá伐zhī之，cái材wèi未zhōng中chuán船duò舵

téng藤wàn蔓fāng方fù附lì丽，bù不fá伐yì亦zì自kě可

gǔ古rén人wú无qì弃wù物，shǒu守pǔ圃cháng常yòng用bǒ跛

dú读《shī诗》shí识qí其míng名，shéi谁wèi谓cái材wú无yòng用

xī西róng戎měi每dù渡hé河，cǐ此mù木néng能zài载zhòng重

suǒ所yǐ以rén人zì字zhī之，qǐ岂zài在zuò作liáng梁dòng栋

liǎng两zhū株yǐ倚dōng东lí篱，jì计yì亦qī七nián年zhǒng种

xiāng相duì对chuí垂qīng青sī丝，mò蓦dì地lái来èr二zhòng仲

huāng荒yuán园fá乏jiā佳guǒ果，zǎo枣shù树bā八jiǔ九zhū株

zuǎn纂zuǎn纂zhēng争jiē结shi实，dà大shuài率rú如bèi琲zhū珠

cǐ此zhǒng种wèi味gān甘cuì脆，nán南fāng方zhī之suǒ所wú无

rì日zhì炙sè色jiàn渐chì赤，ér儿tóng童yǐ已kuī窥yú觎

bō剥jī击yíng盈shù数dòu斗，lín邻shè舍huò或qiú求xū须

zǎo早zhī知shí实kě可shí食，hé何xū须zhǒng种chēng柽yú榆

cǐ此mù木pǒ颇nài耐hàn旱，de地yí宜tǔ土bù不rú濡

suǒ所yǐ以qí齐lǔ鲁jiān间，zhǎn斩fá伐chōng充xīn薪chú刍

jìn近fù复dé得yì异zhǒng种，luán挛quán拳lèi类rén人jū痀

qū曲mù木wèi未kě可è恶，wéi惟tiān天fù付xíng形qū躯

liáng良cái材què却jiǎo矫róu揉，bú不jiàn见hù笏yǔ与hú弧

guì桧bǎi柏xìng性xiāng相sì似，ān安lún论bù不tóng同xíng形

chéng城nán南jiǔ久yí移zhí植，yòng用yǐ以hù护yōu幽tíng亭

guì桧yě也jiàn渐shēng生fěn粉，bǎi柏xī兮fù复chuí垂líng铃

xìng幸fēi非liǎng两shí石jiān间，zì自zú足quán全yú余líng龄

gǔ古huái槐suī虽lǎo老dà大，qiū秋dào到jí即diāo凋líng零

yuán园kōng空shuāng霜xuě雪lěng冷，jiàn见cǐ此dú独qīng青qīng青

nán南fāng方biān编duǎn短lí篱，mù木jǐn槿měi每dāng当lù路

běi北dì地shǎo少wéi为guì贵，fān翻biān编duǎn短lí篱hù护

yào要zhī知yí一wù物ěr耳，guì贵jiàn贱yǐ以de地gù故

xià夏mò末ruǐ蕊lěi累lěi累，shēng生yi意hán含xiǎo晓lù露

huā花kāi开yì亦kě可guān观，bié别zhǒng种gèng更xiāng相dù妒

dú独lián怜yì一xī夕jiān间，yán颜sè色yǐ已fēi非sù素

ruǐ蕊duō多gù固yīng应ěr尔，cǐ此lǐ理zhēn真zì自wù悟

bú不jiàn见xuān萱cǎo草huā花，kāi开luò落zhǐ只zhāo朝mù暮

xiāo翛rán然shù数jūn君zǐ子，luò落luò落jù俱cháng长shēn身

dōng东jia家měi每jiè借kān看，bù步qù去bù不xián嫌pín频

yí移zāi栽xìng幸xǔ许wǒ我，yǐ已zì自qián前nián年chūn春

zì自wǒ我dé得cǐ此bèi辈，yuán园jū居qǐ岂wèi为pín贫

dàn但yōu忧jī积yǔ雨jì霁，rì日bào暴shǎo少jīng精shén神

zhōng终rán然qín勤guàn灌gài溉，zhī枝yè叶hái还rú如xīn新

yīn因zī兹wù悟wéi为xué学，miǎn黾miǎn勉zài在sī斯chén晨

huā花kāi开bù不jiē结shi实，tú徒mào冒dīng丁xiāng香míng名

zhī枝tóu头zhuì缀zǐ紫sù粟，yǐ旖nǐ旎xiāng香fēi非qīng轻

nǎi乃zhī知bó博wù物zhě者，míng名yǐ以xiāng香ér而chéng成

huò或zhě者shù树xiāng相lèi类，xī惜wèi未nán南zhōng中xíng行

chū初zāi栽zhǐ只yì一gān干，féi肥rǎng壤niè蘖zhēng争méng萌

fēn分yí移gù故yuán园nèi内，bù不zhī知kū枯yǔ与róng荣

zhōng终dāng当wèn问lái来shǐ使，yì亦yù欲rú如yuān渊míng明

yǒu有shù树wú吾bù不shí识，rén人yún云mǎ马bīng槟láng榔

bīng槟láng榔chǎn产nán南hǎi海，jiē结shi实yīn因zhàng瘴xiāng乡

píng平shēng生mào冒qí其míng名，qǐ岂yì亦rú如dīng丁xiāng香

bái白huā花xì细ér而mì密，shí实gān甘fān翻kě可cháng尝

qí其yè叶yǔ与má麻tóng同，wò沃ruò若zé泽qiě且guāng光

má麻mǎ马yīn音huò或é讹，yù欲wèn问guō郭tuó驼wáng亡

tú酴mí醾fā发cháng长tiáo条，cóng丛shēng生lèi类shī蓍cǎo草

měi每jì记zhòng众huā花kāi开，cǐ此zhǒng种kāi开dú独zǎo早

nán南fāng方sè色duō多hóng红，huáng黄sè色jiàn见zhě者shǎo少

dàn但xián嫌yì易líng零luò落，fēng蜂dié蝶shí食bù不bǎo饱

qū曲lán阑qiáng强zhē遮hù护，tóng童zǐ子rì日bì必sǎo扫

huā花luò落dāng当fù复kāi开，qǐ岂shì似zhǔ主rén人lǎo老

xī昔wǎng枉shī诗kè客lái来，mì觅jù句bù步pín频rào绕

zài载sòng诵chéng成gǎn感shāng伤，shuí谁lái来wèi慰yōu幽bào抱

tú酴mí醾yǒu有shù数zhǒng种，tóng同míng名ér而yì异zì字

huā花kāi开yù欲zhé折nán难，xiān铦gōu钩rú如jí棘cì刺

bái白zhě者gàn干dú独cháng长，hóng红zhě者xiāng香gèng更nì腻

zhǒng种zhī之xiǎo小jìng径páng旁，suǒ所hèn恨juàn罥yī衣mèi袂

chā插zhú竹jiā加biān编fù缚，bù步zhàng障chā差kě可lèi类

shí石jiā家jīn金gǔ谷yuán园，kǒng恐fá乏cǐ此jiā佳zhì致

tuō托shēn身běi北qiáng墙yú隅，xìng幸miǎn免rén人suǒ所jiàn践

miáo苗cháng长yǐ已guò过qiáng墙，rù入tǔ土gēn根bù不qiǎn浅

yè叶jiān间ruǐ蕊hé何duō多，jí濈jí濈mǎn满yuán圆jiǎn茧

cǐ此zhǒng种jué觉yóu尤jiā佳，guān观zhě者jǐn尽yún云xiān鲜

qīng倾xīn心shí识zhōng忠chén臣，wèi卫zú足cún存gǔ古diǎn典

zuò作gēng羹liàng谅fēi非cài菜，míng名tóng同yì亦xū须biàn辩

huáng黄huā花yǐn隐lǜ绿yè叶，yǔ雨guò过réng仍lí离pī披

bú不wèi为dù杜lǎo老tàn叹，wèi未shì是liáng凉fēng风shí时

fú服shí食zhì治mù目shěng眚，wú吾jiāng将cǎi采duō掇zhī之

bù不xū须gèng更mǎi买yào药，yuán园dīng丁shì是yī医shī师

huā花xì细shān山guì桂rán然，jiē阶xià下bù不kān堪xiù嗅

yě野rén人qí其gēn根，gēn根cháng长jié节yīng应jiǔ九

kǔ苦jié节bù不kě可zhēn贞，fú服shí食kě可zī资shòu寿

qí其gōng功lì利yú于bìng病，yǒu有kè客xián嫌kǔ苦kǒu口

jiè戒yǔ予wù勿zhǒng种zī兹，wèi味kǔ苦hé和nán难shòu受

qǐ岂bù不jiàn见gān甘cǎo草，bǎi百yào药wú无bù不yǒu有

wéi惟jiè芥běn本cài菜lèi类，qiū秋shēn深duō掇ér而cáng藏

cǐ此zhǒng种nǎi乃yě野shēng生，yǐ已xiàng向chūn春chū初cháng长

zǐ紫huā花bù布mǎn满de地，yè叶nèn嫩yì亦kān堪cháng尝

qì气wèi味jì既bù不xīn辛，què却yǔ与jiè芥tóng同xíng行

běi北rén人wú无bù不shí食，mù木niè蘖yǔ与cǎo草máng芒

rù入pán盘yǐ以yóu油hé和，chǐ齿jiá颊liú流féi肥xiāng香

nǐ薿nǐ薿yè叶rú如xǔ许，fēng丰cǎo草míng名kě可dāng当

huā花kāi开lèi类lán兰huì蕙，xiù嗅zhī之què却wú无xiāng香

bú不wèi为rén人suǒ所guì贵，dú独qǔ取qí其gēn根cháng长

wèi为zhǒu帚huò或wéi为fú拂，yòng用zhī之cái材yì亦liáng良

gēn根cháng长jì既rù入tǔ土，duō多zhǒng种hé河àn岸páng旁

àn岸bēng崩shǐ始bú不shàn善，lán兰huì蕙yì亦xún寻cháng常

niǎo袅niǎo袅shǔ数chǐ尺téng藤，wǎng往suì岁shǒu手qīn亲chā插

xī西ān庵chǎng敞duǎn短yán檐，jí藉ěr尔liǎng两xiāng相jiā夹

suì岁jiǔ久zhōng终màn蔓yán延，zhī枝yè叶yǐ已jiāo交jiē接

yǒu有huā花sàn散hóng红yīng缨，yǒu有zǐ子chuí垂zào皂jiá荚

chì赤rì日gé隔fán繁yīn阴，yǎn偃xī息kě可yí移tà榻

dàn但yōu忧fēng风yǔ雨shén甚，gāo高jià架yì一zhāo朝yā压

shuāng霜xuě雪què却bù不fáng妨，rěn忍dōng冬gòng共jīng经là腊

《běn本cǎo草》zài载yào药pǐn品，cǎo草bù部jiàn见qiān牵niú牛

xūn薰fēng风lí篱luò落jiān间，màn蔓shēng生shén甚chóu绸móu缪

shéi谁zuó琢zǐ紫yù玉zān簪，yè叶mì密huā花réng仍chóu稠

rì日gāo高jí即jiū揪liǎn敛，qǐ岂shì是zhāo朝jūn菌chóu俦

yīn阴qì气dé得dú独shèng盛，xià下jì剂sī斯jiàn见shōu收

biàn便xū须zuò作huā花ān庵，shuí谁yǔ与yū迂sǒu叟móu谋

jiāng江hú湖miǎo渺wú无jì际，mí弥wàng望jiē皆gāo高lú芦

lú芦běn本shuǐ水bīn滨wù物，jiǔ久yí疑píng平lù陆wú无

yí移gēn根ǒu偶zhòng种zhí植，gōu沟qiǎn浅tǔ土bù不wū污

zòng纵héng横wù勿biàn遍dì地，yè叶juǎn卷duō多jiā葭fú莩

bái白huā花kě可wéi为xù絮，cháng长gàn干xū须rén人fú扶

měi每dāng当fēng风yǔ雨xī夕，xiāo萧xiāo萧yì亦jiāng江hú湖

wǎn宛rú如piān扁zhōu舟guò过，bǎng榜rén人gòng共gē歌hū呼

hào浩rán然fā发guī归xìng兴，qǐ岂wèi为sī思chún莼lú鲈

jì yuán zhōng cǎo mù èr shí shǒu null huái dōng yuán yì chū gòu fèn rǎng pín sǎo chú qiáng xià gǔ huái shù qiáo cuì sè bù shū kuàng zāo zhòng pān zhé gāo zhī qiě wú yú ài hù zhì jīn rì nóng yīn jiē wú lú shǔ bù yǐ yǎng shì wěi zāi jù rén rú fēi jiè cǐ yìn bì shéi jié yōu tíng jū lì wéi zhòng mù cháng nú pú chēng yǔ yú shǐ wǒ zhǒng sān yú jìn zài tíng zhī zuǒ xī rì dài yǐn bì yīn chéng kè néng zuò qī nián cháng jiàn gāo mì yè yǐ jiāo suǒ shēng qián wén kě shí pín zhě dāng guǒ luǒ qí yī hū qiáo cuì niè fù yuán yǐ guǒ chí fǔ yù fá zhī cái wèi zhōng chuán duò téng wàn fāng fù lì bù fá yì zì kě gǔ rén wú qì wù shǒu pǔ cháng yòng bǒ dú shī shí qí míng shéi wèi cái wú yòng xī róng měi dù hé cǐ mù néng zài zhòng suǒ yǐ rén zì zhī qǐ zài zuò liáng dòng liǎng zhū yǐ dōng lí jì yì qī nián zhǒng xiāng duì chuí qīng sī mò dì lái èr zhòng huāng yuán fá jiā guǒ zǎo shù bā jiǔ zhū zuǎn zuǎn zhēng jiē shi dà shuài rú bèi zhū cǐ zhǒng wèi gān cuì nán fāng zhī suǒ wú rì zhì sè jiàn chì ér tóng yǐ kuī yú bō jī yíng shù dòu lín shè huò qiú xū zǎo zhī shí kě shí hé xū zhǒng chēng yú cǐ mù pǒ nài hàn de yí tǔ bù rú suǒ yǐ qí lǔ jiān zhǎn fá chōng xīn chú jìn fù dé yì zhǒng luán quán lèi rén jū qū mù wèi kě è wéi tiān fù xíng qū liáng cái què jiǎo róu bú jiàn hù yǔ hú guì bǎi xìng xiāng sì ān lún bù tóng xíng chéng nán jiǔ yí zhí yòng yǐ hù yōu tíng guì yě jiàn shēng fěn bǎi xī fù chuí líng xìng fēi liǎng shí jiān zì zú quán yú líng gǔ huái suī lǎo dà qiū dào jí diāo líng yuán kōng shuāng xuě lěng jiàn cǐ dú qīng qīng nán fāng biān duǎn lí mù jǐn měi dāng lù běi dì shǎo wéi guì fān biān duǎn lí hù yào zhī yí wù ěr guì jiàn yǐ de gù xià mò ruǐ lěi lěi shēng yi hán xiǎo lù huā kāi yì kě guān bié zhǒng gèng xiāng dù dú lián yì xī jiān yán sè yǐ fēi sù ruǐ duō gù yīng ěr cǐ lǐ zhēn zì wù bú jiàn xuān cǎo huā kāi luò zhǐ zhāo mù xiāo rán shù jūn zǐ luò luò jù cháng shēn dōng jia měi jiè kān bù qù bù xián pín yí zāi xìng xǔ wǒ yǐ zì qián nián chūn zì wǒ dé cǐ bèi yuán jū qǐ wèi pín dàn yōu jī yǔ jì rì bào shǎo jīng shén zhōng rán qín guàn gài zhī yè hái rú xīn yīn zī wù wéi xué miǎn miǎn zài sī chén huā kāi bù jiē shi tú mào dīng xiāng míng zhī tóu zhuì zǐ sù yǐ nǐ xiāng fēi qīng nǎi zhī bó wù zhě míng yǐ xiāng ér chéng huò zhě shù xiāng lèi xī wèi nán zhōng xíng chū zāi zhǐ yì gān féi rǎng niè zhēng méng fēn yí gù yuán nèi bù zhī kū yǔ róng zhōng dāng wèn lái shǐ yì yù rú yuān míng yǒu shù wú bù shí rén yún mǎ bīng láng bīng láng chǎn nán hǎi jiē shi yīn zhàng xiāng píng shēng mào qí míng qǐ yì rú dīng xiāng bái huā xì ér mì shí gān fān kě cháng qí yè yǔ má tóng wò ruò zé qiě guāng má mǎ yīn huò é yù wèn guō tuó wáng tú mí fā cháng tiáo cóng shēng lèi shī cǎo měi jì zhòng huā kāi cǐ zhǒng kāi dú zǎo nán fāng sè duō hóng huáng sè jiàn zhě shǎo dàn xián yì líng luò fēng dié shí bù bǎo qū lán qiáng zhē hù tóng zǐ rì bì sǎo huā luò dāng fù kāi qǐ shì zhǔ rén lǎo xī wǎng shī kè lái mì jù bù pín rào zài sòng chéng gǎn shāng shuí lái wèi yōu bào tú mí yǒu shù zhǒng tóng míng ér yì zì huā kāi yù zhé nán xiān gōu rú jí cì bái zhě gàn dú cháng hóng zhě xiāng gèng nì zhǒng zhī xiǎo jìng páng suǒ hèn juàn yī mèi chā zhú jiā biān fù bù zhàng chā kě lèi shí jiā jīn gǔ yuán kǒng fá cǐ jiā zhì tuō shēn běi qiáng yú xìng miǎn rén suǒ jiàn miáo cháng yǐ guò qiáng rù tǔ gēn bù qiǎn yè jiān ruǐ hé duō jí jí mǎn yuán jiǎn cǐ zhǒng jué yóu jiā guān zhě jǐn yún xiān qīng xīn shí zhōng chén wèi zú cún gǔ diǎn zuò gēng liàng fēi cài míng tóng yì xū biàn huáng huā yǐn lǜ yè yǔ guò réng lí pī bú wèi dù lǎo tàn wèi shì liáng fēng shí fú shí zhì mù shěng wú jiāng cǎi duō zhī bù xū gèng mǎi yào yuán dīng shì yī shī huā xì shān guì rán jiē xià bù kān xiù yě rén qí gēn gēn cháng jié yīng jiǔ kǔ jié bù kě zhēn fú shí kě zī shòu qí gōng lì yú bìng yǒu kè xián kǔ kǒu jiè yǔ wù zhǒng zī wèi kǔ hé nán shòu qǐ bù jiàn gān cǎo bǎi yào wú bù yǒu wéi jiè běn cài lèi qiū shēn duō ér cáng cǐ zhǒng nǎi yě shēng yǐ xiàng chūn chū cháng zǐ huā bù mǎn de yè nèn yì kān cháng qì wèi jì bù xīn què yǔ jiè tóng xíng běi rén wú bù shí mù niè yǔ cǎo máng rù pán yǐ yóu hé chǐ jiá liú féi xiāng nǐ nǐ yè rú xǔ fēng cǎo míng kě dāng huā kāi lèi lán huì xiù zhī què wú xiāng bú wèi rén suǒ guì dú qǔ qí gēn cháng wèi zhǒu huò wéi fú yòng zhī cái yì liáng gēn cháng jì rù tǔ duō zhǒng hé àn páng àn bēng shǐ bú shàn lán huì yì xún cháng niǎo niǎo shǔ chǐ téng wǎng suì shǒu qīn chā xī ān chǎng duǎn yán jí ěr liǎng xiāng jiā suì jiǔ zhōng màn yán zhī yè yǐ jiāo jiē yǒu huā sàn hóng yīng yǒu zǐ chuí zào jiá chì rì gé fán yīn yǎn xī kě yí tà dàn yōu fēng yǔ shén gāo jià yì zhāo yā shuāng xuě què bù fáng rěn dōng gòng jīng là běn cǎo zài yào pǐn cǎo bù jiàn qiān niú xūn fēng lí luò jiān màn shēng shén chóu móu shéi zuó zǐ yù zān yè mì huā réng chóu rì gāo jí jiū liǎn qǐ shì zhāo jūn chóu yīn qì dé dú shèng xià jì sī jiàn shōu biàn xū zuò huā ān shuí yǔ yū sǒu móu jiāng hú miǎo wú jì mí wàng jiē gāo lú lú běn shuǐ bīn wù jiǔ yí píng lù wú yí gēn ǒu zhòng zhí gōu qiǎn tǔ bù wū zòng héng wù biàn dì yè juǎn duō jiā fú bái huā kě wéi xù cháng gàn xū rén fú měi dāng fēng yǔ xī xiāo xiāo yì jiāng hú wǎn rú piān zhōu guò bǎng rén gòng gē hū hào rán fā guī xìng qǐ wèi sī chún lú

jì记yuán园zhōng中cǎo草mù木èr二shí十shǒu首 huái槐

相关诗词

相关诗词